Việc Thành phố Hồ Chí Minh ban hành kế hoạch giải phóng mặt bằng cho tuyến đường sắt Bến Thành – Cần Giờ đang cho thấy quyết tâm rõ ràng trong việc tăng tốc hạ tầng kết nối về phía biển. Với mục tiêu vận hành vào năm 2028, tuyến đường sắt tốc độ cao này không chỉ rút ngắn thời gian di chuyển mà còn mở ra động lực phát triển mới cho toàn khu vực, đặc biệt là đại đô thị Vinhomes Cần Giờ.
Tăng tốc giải phóng mặt bằng, đảm bảo tiến độ toàn tuyến
Theo kế hoạch vừa được UBND TP.HCM phê duyệt, công tác bồi thường, hỗ trợ và tái định cư của dự án tuyến đường sắt Bến Thành – Cần Giờ được tách thành một dự án độc lập nhằm nâng cao tính chủ động và đảm bảo tiến độ chung.
Các mốc thời gian cụ thể đã được xác định rõ ràng. Trong đó, việc phê duyệt phương án tuyến và vị trí các công trình dự kiến hoàn tất trong quý I/2026. Công tác chuẩn bị quỹ đất tái định cư, bố trí nhà ở và các điều kiện liên quan sẽ được triển khai song song, hướng tới mục tiêu bàn giao mặt bằng trong tháng 10/2026.
Chính quyền thành phố yêu cầu các sở, ngành và địa phương phối hợp chặt chẽ với các đơn vị liên quan, bao gồm chủ đầu tư và nhà đầu tư, để đảm bảo tiến độ từng hạng mục. Đặc biệt, quá trình thu hồi đất phải tuân thủ đúng quy định pháp luật, đồng thời đảm bảo quyền lợi của người dân thông qua chính sách bồi thường và tái định cư minh bạch.
Tuyến đường sắt tốc độ cao kết nối trung tâm với biển
Dự án tuyến đường sắt Bến Thành – Cần Giờ được định vị là một trong những công trình hạ tầng trọng điểm của Thành phố Hồ Chí Minh trong giai đoạn tới. Tuyến có chiều dài hơn 54 km, bắt đầu từ khu vực Công viên 23/9 (quận 1) và kết thúc tại khu đô thị lấn biển Cần Giờ. Với tổng mức đầu tư dự kiến từ 85.000 đến 102.000 tỷ đồng, đây là một trong những dự án giao thông có quy mô lớn nhất khu vực phía Nam.
Điểm nổi bật của tuyến đường sắt này là tốc độ thiết kế lên đến 350 km/h, cho phép rút ngắn thời gian di chuyển từ trung tâm TP.HCM đến Cần Giờ xuống còn khoảng 12–20 phút. So với hiện tại, đây là bước tiến mang tính đột phá, khi thời gian di chuyển bằng đường bộ thường kéo dài hơn một giờ. Tuyến đường sắt góp phần giảm tải áp lực cho hệ thống giao thông đường bộ, vốn đang ngày càng quá tải tại khu vực cửa ngõ phía Nam.
Cơ chế phối hợp đa ngành để tháo gỡ vướng mắc
Để đảm bảo tiến độ dự án, TP.HCM đã giao nhiệm vụ cụ thể cho từng sở, ngành và địa phương liên quan. Các cơ quan như Sở Nông nghiệp và Môi trường, Sở Xây dựng, Sở Quy hoạch – Kiến trúc và Sở Tài chính đều tham gia vào quá trình thẩm định, điều chỉnh quy hoạch và bố trí nguồn vốn. Nhà đầu tư là Công ty Cổ phần Đầu tư và Phát triển đường sắt cao tốc Vinspeed sẽ phối hợp với Ban Quản lý đường sắt đô thị để triển khai các bước tiếp theo của dự án.
Một trong những yêu cầu quan trọng là các địa phương phải rà soát đầy đủ các trường hợp bị ảnh hưởng, đảm bảo công tác bồi thường và tái định cư được thực hiện đúng quy định, tránh phát sinh khiếu nại kéo dài. Bên cạnh đó, việc lập kế hoạch tiến độ chi tiết, theo dõi định kỳ và báo cáo hàng tháng cũng được áp dụng nhằm kiểm soát chặt chẽ quá trình triển khai.
Đòn bẩy chiến lược cho phát triển khu Nam TP.HCM
Sự xuất hiện của tuyến đường sắt Bến Thành – Cần Giờ được đánh giá sẽ tạo ra tác động lan tỏa mạnh mẽ đến không gian phát triển của TP.HCM, đặc biệt là khu vực phía Nam. Trong nhiều năm qua, Cần Giờ vẫn được xem là “vùng trũng” về hạ tầng do hạn chế kết nối. Việc phụ thuộc vào phà và một số tuyến đường bộ khiến khu vực này chưa phát huy hết tiềm năng về du lịch và kinh tế biển.
Khi tuyến đường sắt đi vào hoạt động, Cần Giờ sẽ lần đầu tiên được kết nối trực tiếp với trung tâm thành phố bằng phương tiện vận tải tốc độ cao. Điều này tạo ra sự thay đổi về cách tiếp cận không gian đô thị.
Các chuyên gia cho rằng, hạ tầng đường sắt tốc độ cao sẽ đóng vai trò tương tự như “xương sống” trong việc định hình các hành lang phát triển mới, từ đó thúc đẩy các ngành kinh tế như du lịch, dịch vụ, thương mại và bất động sản.
Vinhomes Cần Giờ hưởng lợi từ “trục kết nối vàng”
Trong bức tranh hạ tầng đang dần hoàn thiện, đại đô thị Vinhomes Cần Giờ (Vinhomes Green Paradise) được đánh giá là một trong những dự án hưởng lợi trực tiếp từ tuyến đường sắt Bến Thành – Cần Giờ.
Với vị trí nằm tại điểm cuối của tuyến, khu đô thị này sẽ trở thành điểm đến dễ tiếp cận hơn bao giờ hết đối với cư dân và du khách từ trung tâm TP.HCM. Thời gian di chuyển chỉ còn 15–20 phút giúp thay đổi hoàn toàn thói quen di chuyển, mở ra khả năng sống – làm việc – nghỉ dưỡng linh hoạt giữa hai khu vực. Điều này đặc biệt quan trọng đối với mô hình đô thị biển, nơi yếu tố kết nối đóng vai trò quyết định đến khả năng thu hút cư dân và phát triển dịch vụ.
Ngoài ra, tuyến đường sắt còn góp phần gia tăng giá trị bất động sản, khi khả năng tiếp cận được cải thiện rõ rệt. Các dự án nằm dọc tuyến hoặc tại điểm cuối thường có tiềm năng tăng trưởng cao nhờ hưởng lợi từ hạ tầng.
Hướng tới mô hình đô thị TOD hiện đại
Việc phát triển tuyến đường sắt Bến Thành – Cần Giờ cũng phù hợp với xu hướng đô thị hóa theo mô hình TOD (Transit Oriented Development – phát triển đô thị gắn với giao thông công cộng). Theo mô hình này, các khu đô thị sẽ được quy hoạch xung quanh các nhà ga, tạo điều kiện thuận lợi cho việc di chuyển bằng phương tiện công cộng, giảm phụ thuộc vào xe cá nhân.
Trong tương lai, các nhà ga trên tuyến đường sắt có thể trở thành trung tâm phát triển mới, nơi tập trung các hoạt động thương mại, dịch vụ và dân cư. Điều này giúp tối ưu hóa quỹ đất, đồng thời góp phần xây dựng một hệ thống đô thị bền vững. Đối với Vinhomes Cần Giờ, việc nằm trong mạng lưới TOD sẽ giúp dự án gia tăng giá trị sử dụng và tính thanh khoản trong dài hạn.
Bước tiến quan trọng trong chiến lược phát triển đô thị biển
Việc TP.HCM đẩy nhanh tiến độ tuyến đường sắt Bến Thành – Cần Giờ cho thấy định hướng rõ ràng trong chiến lược mở rộng không gian đô thị về phía biển. Kết hợp với các dự án hạ tầng khác như cầu Cần Giờ, đường ven biển và các tuyến cao tốc liên vùng, tuyến đường sắt này sẽ góp phần hoàn thiện mạng lưới giao thông đa phương thức, tạo nền tảng cho sự phát triển bền vững.
Trong dài hạn, Cần Giờ được kỳ vọng sẽ chuyển mình thành một đô thị biển hiện đại, nơi hội tụ các hoạt động kinh tế, du lịch và đời sống chất lượng cao. Tuyến đường sắt Bến Thành – Cần Giờ không chỉ là một công trình giao thông mà còn là biểu tượng cho bước chuyển mình của TP.HCM trong hành trình phát triển đô thị thông minh, bền vững và hướng ra biển.
